Yabancı kurucusu olan Ltd. Şti. için Türkiye’de mali müşavir (SMMM veya YMM) nasıl seçilir

Her Ltd. Şti.’nin lisanslı bir mali müşavire ihtiyacı vardır; yabancı kurucu için seçimi dışarıdan değerlendirmek zordur. Bu rehber SMMM ile YMM arasındaki farkı, yazılı hizmet sözleşmesinde neler bulunması gerektiğini, asgari ücret tarifesinin nasıl işlediğini, kimin neden sorumlu olduğunu, hangi soruların sorulacağını, hangi uyarı işaretlerine dikkat edileceğini ve mali müşavirin sorunsuz nasıl değiştirileceğini anlatır.

SMMM mi YMM mi: kime ihtiyacınız var

Meslek 3568 sayılı Kanunla düzenlenir. Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM), defter tutan, vergi ve sosyal güvenlik beyannamelerini veren ve şirkete danışmanlık yapan lisanslı bağımsız muhasebecidir. Yeminli Mali Müşavir (YMM) ise denetim ve tasdik işleri yapan yeminli denetçidir. Küçük bir Ltd. Şti. çoğunlukla SMMM’ye ihtiyaç duyar.

İmzalamadan önce kişinin güncel ruhsatı olduğunu ve bir SMMM odasına kayıtlı olduğunu doğrulayın. Ardından cevapların yan yana karşılaştırılabilmesi için aynı soruları her adaya sorun. Yazılı cevaplar telefon görüşmesinden iyidir; çünkü sonradan tekrar okuyabilir ve ortağınıza gösterebilirsiniz. Bu karşılaştırma, tanıtım konuşmalarından çok daha güvenilir bir fikir verir.

• Yabancıların sahip olduğu şirketlerle çalıştınız mı?
• Dosyamla fiilen siz mi yoksa bir çalışanınız mı ilgilenecek?
• Hangi dil ve kanalı kullanıyorsunuz, ne kadar hızlı yanıt veriyorsunuz?
• Hangi muhasebe programı ve e-sistemlerle çalışıyorsunuz?

Hizmet sözleşmesinde neler olmalı

3568 sayılı Kanunun 46 ncı maddesine dayanan ücret esasları yönetmeliğine göre ücret sözleşmesi yazılı olmalı ve belirli bir tutarı içermelidir; sözlü anlaşma meslek mensubunu disiplin cezası riskine sokar. Türkçe aslını ve bir tercümesini isteyin; böylece imzaladığınız her maddeyi anlarsınız. Bu şart, taraflar arasındaki beklentiyi baştan netleştirir.

İyi bir sözleşme tarafları ve iş kapsamını açıkça yazar, hiçbir şey varsayıma bırakılmaz. Aşağıdaki noktaların bulunduğunu kontrol edin. Her şeye bakacağım gibi belirsiz bir vaadi kabul etmeyin; uyuşmazlıklar çoğunlukla kapsamın yazılmadığı yerde başlar. Kapsam dışı kalan işlerin ayrıca fiyatlandığını da netleştirin.

1. Aylık kapsam: defter tutma, KDV ve muhtasar beyannameleri, bordro ve sosyal güvenlik, yıllık beyannameler.
2. Ek ücrete tabi hizmetler, örneğin düzeltme veya inceleme işleri.
3. Ücret tutarı ve ödeme tarihleri.
4. Belge teslim süreleri ve tarafların yükümlülükleri.
5. Süre, yenileme, fesih ve dosyaların devri.

TÜRMOB asgari ücret tarifesi

Asgari ücret tarifesi 3568 sayılı Kanunun 46 ncı maddesi uyarınca hazırlanır ve her yıl Resmi Gazete’de yayımlanır; 2026 tarifesi 1 Ocak 2026’dan itibaren uygulanır. Defter tutma ve şirket kuruluşu gibi iş türlerine göre asgari ücretleri belirler; meslek mensubu bunun altında iş kabul edemez.

Tarife yalnızca tabandır. Gerçek fiyat bunun üzerinde pazarlıkla belirlenir ve faaliyete, belge sayısına ve görevlendirilen personele bağlıdır. Tutarlar her yıl değiştiği için burada rakam vermiyoruz; güncel tarifeyi turmob.org.tr’den veya Resmi Gazete’den okuyun. Teklifleri karşılaştırırken yalnızca toplam rakama değil, kapsama da bakın. Çok düşük bir teklif çoğunlukla kapsamın dar tutulduğunu gösterir.

• Teklif edilen ücret bu iş için tarife asgarisinin altında değil mi?
• Sabit mi, yoksa belge sayısına mı bağlı?
• Ödeme aylık mı, peşin mi?

Sorumluluk, e-beyanname, e-defter, e-fatura

Şirket, yasal temsilcileri aracılığıyla kendi vergi ve sosyal güvenlik yükümlülüklerinden sorumlu kalır; SMMM ise kendi mesleki işinden sorumludur. Sosyal güvenlik mevzuatında işveren ile yetkili mali müşavir bazı hallerde müştereken sorumlu tutulabilir; bunun için yazılı yetkilendirme ve mali müşavirin kusuru gibi şartlar aranır.

Dijital beyanlarınıza kimin eriştiğini sorun. E-beyanname (vergi beyannameleri), e-defter (elektronik defterler) ve e-fatura Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) üzerinden yürür ve mali müşavir sizin yetkilendirmenizle beyan verir. Neyi yetkilendirdiğinize dair kendi kaydınızı tutun. Mali müşavir değiştiğinde bu yetkileri mutlaka gözden geçirin. Eski yetkilerin açık kalması bir risk oluşturur.

• GİB sisteminde kim, hangi vergi numarası için yetkili?
• Resmî bildirimler kime ulaşıyor?
• Verilen her beyannamenin kopyasını ve tahakkuk fişini alıyor musunuz?

Uyarı işaretleri, belge teslimi ve değişiklik

Şunları uyarı işareti sayın: tarifenin çok altında ücret, yazılı sözleşme olmaması, beyan kopyalarının verilmemesi, gerçekleşmemiş işlemler için fatura, yalnızca telefonla yanıt. Tek bir işaret masum olabilir, ancak ikisi birlikte başka bir seçenek aramak için yeterli nedendir. Bu kontrol sizi ileride daha pahalı sorunlardan korur.

• Yazılı sözleşme veya sabit tutar yok
• Kendiniz göremediğiniz beyanlar
• Şüpheli fatura kesme veya alma baskısı
• Haftalarca yanıtsızlık

Belgeleri her ay sabit bir tarihte teslim edin: fatura, banka ekstresi ve bordro verisi; alındı ve kendi kopyanızla. Mali müşavir değiştirirken sözleşmedeki usulle bildirim yapın, ücret borcunu kapatın, defter ve beyanların devrini isteyin; yeni SMMM yeni sözleşme imzalar ve beyanların güncel olduğunu kontrol eder.

Kaynaklar

• mevzuat.gov.tr — 3568 sayılı SMMM ve YMM Kanunu (md. 46: asgari ücret tarifesi) ve Vergi Usul Kanunu (VUK)
• turmob.org.tr — TÜRMOB: yıllık asgari ücret tarifesi ve sirkülerler
• gib.gov.tr — Gelir İdaresi Başkanlığı: e-beyanname, e-defter, e-fatura
• lexpera.com.tr — SM/SMMM/YMM Ücretlerinin Esasları Hakkında Yönetmeliğin derlenmiş metni (mevzuat.gov.tr otomatik erişime kapalı)

Sorular