Türkiye’de irtibat bürosu: izin, belgeler, faaliyet sınırları ve yıllık yükümlülükler

İrtibat bürosu, yabancı bir şirketin Türk şirketi kurmadan Türkiye’de bulunmasını sağlar; yeter ki burada gelir elde etmesin. İzni, 4875 sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği’nin 6–8 inci maddeleri uyarınca Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı verir. Bu rehber belgeleri, sınırları, izinden sonra işleyen süreleri ve kapanışta yapılacakları anlatır. Durum 12 Kasım 2026 itibarıyla kontrol edilmiştir.

İrtibat bürosu nedir, izni kim verir

4875 sayılı Kanun’un 3 üncü maddesinin (h) bendi, yabancı hukuka göre kurulmuş şirketlere tek bir şartla Türkiye’de irtibat bürosu açma imkânı tanır: Türkiye’de ticari faaliyette bulunmamak. Büro tüzel kişi değildir, şube de değildir. Merkez adına çalışır, bütün giderlerini merkez karşılar ve büro kendi adına gelir doğuran bir işlem yapamaz.

İzni Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü aracılığıyla verir. Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre yeni kurulmuş şirketlerde Bakanlık, şirketin kuruluşunun üzerinden en az bir yıl geçmiş olmasını arayabilir. Başvuru değerlendirilirken özellikle şu unsurlara bakılır:

• beyan edilen faaliyet konusu;
• yabancı şirketin sermayesi;
• istihdam edilecek personel sayısı.

Eksiksiz başvurular, başvuru tarihinden itibaren on beş iş günü içinde sonuçlandırılır; bu nedenle dosyanın sunulmadan önce kontrol edilmesi yararlıdır. Bankacılık, sigortacılık gibi düzenlenmiş sektörlerde değerlendirmeyi ilgili kurumlar yapar. Türkiye’de satış yapmayı planlıyorsanız şirket veya şube seçeneğini karşılaştırın.

Merkezden gelecek belgeler: apostil ve tercüme

Yönetmeliğin 7 nci maddesi başvuruya eklenecek belgeleri sayar. En önemli yabancı belge, şirketin Faaliyet Belgesidir; bu belge Türk konsolosluğunca veya Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi (Lahey) uyarınca apostil şerhiyle onaylanmış olmalıdır. Belgenin güncel olmasına ve unvanın diğer belgelerle aynı yazılmasına dikkat edin.

1. Planlanan faaliyetleri ve personeli gösteren EK-6 başvuru formu.
2. Faaliyet konusunu ve ticari faaliyet yürütülmeyeceği taahhüdünü içeren EK-7 beyannamesi ile imza yetkisini gösteren belge.
3. Apostilli veya konsolosluk onaylı Faaliyet Belgesi.
4. Faaliyet raporu ya da bilanço ve gelir tablosu.
5. Büroyu yönetecek kişinin yetki belgesi.
6. Başvuruyu başkası yapıyorsa vekâletname.

Uygulamada Bakanlık Türkçe metinle çalıştığından yabancı belgeler genellikle noter onaylı yeminli tercümeleriyle sunulur. Başvuru Bakanlığın E-TUYS sistemi üzerinden elektronik olarak yapılır. Asıl belgeler ibraz edilebilir; bu durumda Bakanlık örneği onaylayarak dosyada tutar ve aslını iade eder.

Büro neler yapabilir, neler yapamaz

Başvuru formu, irtibat bürosunun beyan edebileceği faaliyetleri sayar. İzin yalnızca beyan edilen kapsamı kapsar; bu yüzden kapsamı dikkatle seçin ve formda, beyannamede ve Türkiye’ye yönelik iş planında aynı ifadelerle anlatın. Listede olmayan bir faaliyet, ayrıntılı açıklamayla “diğer” başlığı altında beyan edilebilir.

• Pazar araştırması ve merkezin ürünlerinin tanıtımı.
• Temsil, ziyaretlerin ağırlanması ve sektör kuruluşlarıyla temas.
• Türk tedarikçilerin kalite kontrolü ve tedarikçi temini.
• Distribütör ve üreticilere teknik destek.
• Pazar bilgilerinin toplanması ve aktarılması.
• Grubun yurt dışındaki birimleri için bölgesel yönetim merkezi.

Yapamayacakları izin şartından çıkar: satış yapamaz, Türk müşterilere fatura kesemez, kendi adına satış sözleşmesi imzalayamaz ve Türkiye’de gelir elde edemez. Bakanlık 8 inci maddenin (d) bendine göre büroyu denetleyebilir. İzin dışı faaliyette büroya uygun izin için 30 gün verilir; süre bir defaya mahsus 30 güne kadar uzatılabilir. Ticari faaliyet iznin iptaline yol açar.

Süre, uzatma ve yurt dışından finansman

8 inci maddenin (a) bendine göre ilk izin, beyan edilen faaliyet kapsamında azami üç yıl için verilir. Faaliyetine devam etmek isteyen büro, süre bitmeden Genel Müdürlüğe başvurmalıdır; geç kalan talepte iznin sona ermesi riski doğar. Uzatma süresi, beyan edilen faaliyetin türüne göre aşağıdaki tabloda gösterildiği şekilde belirlenir.

Bakanlık geçmiş faaliyetleri, gelecek planlarını, mevcut ve öngörülen harcama tutarını ve personel sayısını değerlendirir. Büro gelir elde etmediği için harcadığı her lira merkezden gelmelidir. Yönetmeliğin 2003 tarihli metni, harcamaların yurt dışından gönderilen dövizle karşılandığının belgelenmesini istiyordu; bürolar bugün de her transferi banka dekontuyla belgeler.

İzinden sonra: vergi numarası, banka, personel, bildirim, kapanış

8 inci maddenin (c) bendine göre büro, izinden itibaren en geç bir ay içinde vergi dairesine kayıt belgesini ve kira sözleşmesinin bir örneğini Genel Müdürlüğe gönderir. Adres, büro yöneticisi veya yabancı şirket unvanı değişiklikleri de değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde bildirilir. Bu süreler kısa olduğundan kira ve vergi kaydı izin beklenirken hazırlanmalıdır.

• Vergi dairesine kayıt olun ve vergi numarası alın.
• Merkez transferleri için banka hesabı açın.
• Personeli SGK’ya bildirin; yabancı personel çalışma izni ister.
• Geçmiş yıl faaliyetlerine ilişkin EK-4 formunu Mayıs sonuna kadar gönderin.

Mayıs bildirimi yapılmazsa süre uzatma talebi değerlendirmeye alınmaz ve izin re’sen iptal edilebilir. Büronun ve personel ücretlerinin vergilendirilmesini ve defter düzenini mali müşaviriniz (SMMM) değerlendirir. Kapanışta vergi dairesinden alınan iş bırakma-yoklama fişi Genel Müdürlüğe gönderilir; yalnızca tasfiye sonunda kalan bakiye yurt dışına transfer edilebilir.

Kaynaklar

• lexpera.com.tr — Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu Uygulama Yönetmeliği’nin güncel metni, 6–8 ve 9–11 inci maddeler (mevzuat.gov.tr otomatik erişime kapalı olduğundan derlenmiş metin kullanıldı)
• lexpera.com.tr — 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, 3 üncü maddenin (h) bendi (irtibat büroları) ve (g) bendi (yabancı personel)
• lexpera.com.tr — Yönetmeliğin 2003 tarihli ilk metni (Resmî Gazete 25205): harcamaların yurt dışından gönderilen dövizle karşılandığının belgelenmesi
• alomaliye.com — güncel 6–8 inci maddeleri getiren 3 Temmuz 2012 tarihli değişiklik yönetmeliği (Resmî Gazete 28342)

Sorular